Türk kültürü denince akla gelen ilk simgelerden tarihi Türk hamamları ve hikayelerine göz atıyoruz.
Hamam deyince sizin aklınıza ilk ne geliyor bilmiyoruz ama Adile Naşit, Ayşen Gruda, Müjde Ar gibi dev oyuncuların yer aldığı efsane “Tosun Paşa” filmindeki ironik hamam eğlencesi sahnesi eminiz bunlardan biri olacaktır. Hamamlarımız Türk kültürünün önemli bir parçası. Filmlerimizden tutun da deyim ve atasözlerimizle dilimize, edebiyatımıza, müziğimize kadar geniş bir yer edinmişler. Medeniyet zengini İstanbul’da günümüze kadar sayısız hamam inşa edilmiş. Zamanla sayıları azalsa, işlevleri farklılaşsa, değişim geçirse veya yıkılsa da Türk kültürü denince akla gelen ilk simgelerden biri. Günümüze kadar gelebilmiş hamamların hepsi eşsiz güzellikte ve dokuda olsa da gelin bu soğuk günlerde biraz içimizi ısıtalım ve köklü tarihiyle İstanbul’a renk katan Türk hamamlarına göz atalım.
Sultanlara Yakışır Bir Hamam: Haseki Hürrem Sultan Hamamı
Yedi tepeli şehrin gözbebeği Ayasofya Meydanı’nda bulunan Haseki Hürrem Sultan Hamamı, 1556 yılında devrin padişahı Kanuni Sultan Süleyman tarafından ünlü mimar Mimar Sinan’a yaptırılmış. Türk hamam mimarisinde önemli bir yeri olan bu hamam kadınlar ve erkekler kısmının aynı eksen üzerinde yer aldığı ilk yapı. Tek eksen üzerinde çift kubbeli hamam oluşu onu ayrıcalıklı kılıyor. Bu çifte hamam şekli ve 75 metre uzunluğuyla, klasik Osmanlı hamamlarından ayrılıyor. 1556 yılından 1910 yılına kadar aktif olarak kullanılmış olan hamamın soğukluk, ılıklık ve sıcaklık olmak üzere üç bölümü var. Osmanlı motiflerinin en güzel şekilde işlendiği göbek taşıysa görülmeye değer. Zamanında sultanlara hizmet vermiş hamam, uzun bir süre halı çarşısı olarak kullanılmışsa da 2008 yılında orijinal dokusuna uygun olarak restore edildi. Gelen konuklara, altın kaplama taslar ve yüzde yüz saf zeytinyağlı sabunlar sunulan hamamda, Pir-ü Pak, Keyf-i Hamam, Zevk-i Sefa, Gelin Hamamı gibi bakım ve masaj hizmetleri sunuluyor. Rezervasyonla gidilen Haseki Hürrem Sultan Hamamı, haftanın her günü sabah 08:00-22:00 saatleri arasında açık.
Zengin Tarihiyle Çemberlitaş Hamamı
Çemberlitaş Hamamı, Hürrem Sultan’ın oğlu II.Selim’in padişahlık ettiği dönemde eşi Nurbanu Sultan tarafından Valide-i Atik Külliyesi’ne gelir getirmesi amacıyla yaptırılmış. Üsküdar’da bulunan hamamın yapılış tarihi 1584. Mimar Sinan’ın ustalık eserlerinden biri olan hamamda, ünlü mimarın zekâsı ve yenilikçi düşünce dünyasını gözler önüne seriyor. Evliya Çelebi’nin Seyahatnamesinde de geçen Çemberlitaş Hamamı’nın içerisinde yer alan göbek taşlarının bazılarında Osmanlı yazıtları bulunuyor. Zarif detaylarla süslü olan kubbesi de bir başka görülmeye değer yönü. Hamam keyfi yaparken kubbenin deliklerinden içeri giren ışık huzmeleriyle masalsı bir yolculuğa gidip tarihin içindeymiş gibi hissedebilirsiniz. 1584 yılından bu vakte kadar hizmet vermeyi kesmemesi bakımından en uzun süreli hamam işletmesi unvanına da sahip.
