Yüz yılı aşkın şaraplar, denizaltı batıklarından müzayede salonlarına uzanan sıradışı bir yolculukta koleksiyonerlerin hayal gücünü ve pek tabi bütçelerini zorluyor. Şarap müzayedelerinin ilginç dünyasına sızıyoruz.
Şimdi sizlere İsveç’ten başlayıp sonu Türkiye’de biten bir köpüklü hikâye anlatacağım. 3 Kasım 1916’da Jönköping isimli gemi İsveç’ten ayrılarak o zamanlar Rusya toprağı olan Finlandiya’ya doğru yola çıktı. Savaş zamanında ticaret tehlikeli olsa da kârlıydı. Yolculuk başlayalı kısa bir süre olmuştu ki Jönköping bir Alman denizaltısı tarafından durduruldu ve batırıldı.
1997’de geminin batığı deniz yüzeyinin 64 metre altında tespit edildi; yapılan incelemelerde geminin tek parça halinde ve sağlam bir şekilde durduğu görüldü. Bu keşif, büyük bir heyecan yarattı çünkü Jönköping, Çarlık Rusyası subaylarına götürülmek üzere mühim bir kargo taşıyordu: 3 bin şişe 1907 Heidsieck Monopole ‘Goût Americain’ şampanya.
Bu şampanyalardan birkaç tanesi batıktan çıkarıldı ve tadıldı. Tatları mükemmeldi. Soğuk su, karanlık ortam ve mantarın çıkmasını engelleyen yüksek basınç şampanyaları korumuştu. Batığın yüzeye çıkarılması ancak 1998 yılında gerçekleştirildi. Bu operasyon sonrası yaklaşık 2 bin şişe şampanya kurtarılmıştı ve bunlar çeşitli müzayede ve açık artırmalarda satıldı.
Gelelim 2004 yılına… Cem Uzan ve Hakan Uzan hakkında yakalama kararı çıkarılır ve mal varlıklarına el konulur. Uzan Kardeşler’in müthiş bir şarap kavı olduğu ortaya çıkar. Bu kavdaki ürünler tasniflenir ve ilgililerin borçlarına karşılık müzayedeyle satışa çıkarılması kararlaştırılır. Satılacak o şarapların arasında iki tane de 1907 Heidsieck Monopole ‘Goût Americain’ bulunmaktadır. Yapılan müzayede sonrasında bu iki şarapla birlikte Uzanların kavının büyük bir kısmını Barış Tansever’in sahibi olduğu Sunset Restoranı satın alır.
2004 yılındaki bu meşhur müzayede ülkemizdeki şarap müzayedelerinin ilki ve en önemlisiydi. Magazinsel bir yönü de olması dolayısıyla gösterilen büyük ilgi nedeniyle kamuoyunu uzun süre meşgul etti. Bundan sonra 2005 yılında da çeşitli şarapların açık artırma usulü satıldığı bir müzayede gerçekleşse de bu etkinliklerin devamı gelmedi. Dünyada ise durum çok daha farklı ve müzayedeler bütün hızıyla devam ediyor. Mesela ünlü müzayede evi 2024 yılı içerisinde satışları toplamı 114 milyon dolara ulaşan 61 içki müzayedesi düzenlemiş.
