Kari Voutilainen ve Kalibre 135-O’nun Hikayesi
Yaşayan en büyük saat ustalarından Kari Voutilainen’in zanaatı, kalibre 135-O’nun efsanevi performansıyla birleşince geçtiğimiz yıllarda horoloji tarihinin en nadir saatlerinden biri ortaya çıktı.
Yaşayan en büyük saat ustalarından Kari Voutilainen kadranlar saatlerin yüzüdür, saati daha güzel göstermeli ve hoş bir karakter katmalıdır diyor. Bugüne dek yüzlerce saate imzasını atan büyük usta, onlarca eski saate de yeniden hayat verdi. Ancak hikayesi bildiğimiz pek çok saat ustasından daha farklı. Saatçiliğin kalbi İsviçre’de değil, Finlandiya’da doğdu örneğin. Bu zanaata olan tutkusu bir aile dostlarının saat dükkanında geçirdiği zamanlarda, henüz çocukken başladı. Genç Voutilainen liseyi burada okuduktan sonra saatçilik eğitimi almak üzere Helsinki’ye gitti.
Voutilainen’in Helsinki’deki eğitimi 1986’da bittikten sonra iki yıl boyunca Kemi’de bir saatçi dükkanında çalıştı. Bir başka eğitim için Kemi’den ayrılıp Neuchâtel’e gitti. Artık hikayesi saatçiliğin kalbinde devam edecekti. Yeteneği ve saatçiliğe olan tutkusu sayesinde yolu önce Michel Parmigiani ile, daha sonra ise bir başka büyük saat ustası Charles Meylan ile kesişti. Voutilainen’in tutkusu, yol boyunca ustalardan aldığı deneyimlerle birleşince 2002’de kendi imzasıyla saatler tasarlamaya başladı. O zamandan bu yana Neuchâtel’deki Val-de-Travers’de kendi saatlerini tasarlıyor. Bir yılda yaklaşık 60 saat üreten Finlandiyalı usta, kimi zaman işbirlikleri için başka markalarla da bir araya geliyor.
Kalibre 135-O’ya Kari Voutilainen Dokunuşu
Finlandiyalı ustanın elinin değdiği saatlerden biri de Zenith ve Phillips işbirliğinde üretilen Zenith Caliber 135 Observatoire. Bir müzayede evinin yeni bir saat serisi ürettiği oldukça nadir görülür; ancak Zenith ve Phillips 2022’de markanın meşhur kalibresi 135-O’nun orijinal parçalarıyla yeni bir seri tasarlamak için bir araya geldi. 1950’lerde üretilen kalibre 135, 230’dan fazla kronometre ödülü kazanarak saatçilik tarihinde bir rekora imza atmıştı. Zenith Caliber 135 Observatoir saatlerinde de 1950-54 yılları arasında üretilen kalibre 135-O’nun (kalibre 135’in iki versiyonundan biri) restore edilen orijinal parçaları kullanıldı. Saatler o sene Phillips müzayede evinde 132.900 İsviçre frangına satışa sunuldu. On adet limitli üretilen saatler oldukça rağbet gördü ve kısa süre satıldı.
Hem eldeki kalibre parçalarının restorasyonunu hem de saatlerin tasarımını Kari Voutilainen ve Neuchâtel’deki ekibi üstlendi. Sade ve vintage bir estetikle sunulan saatlerin siyah renkteki kadranı guilloché gravürle süslendi. Saat imleri, kadranın dış kısmına doğru balık sırtı motiflerle tasarlanan çember kısmına yerleştirildi. Tasarımda hem geçmişe atıfta bulunuluyor hem de modern estetiğin güzelliği sunuluyordu. Akrep ve yelkovanın yanı sıra saat 6 pozisyonunda küçük saniyeyi gösteren bir alt kadran yer alıyor, kadranın bu kısmına saatin seri numarası da işlenmiş.
Voutilainen verdiği bir röportajda saatleri tasarlamanın büyük bir sorumluluk getirdiğini söylüyor; çünkü her bir saat için tek bir mekanizma var. Seri üretim bir saatte olduğu gibi yüzlerce yedek parça yok. Haliyle yüklendikleri sorumluluk da artıyor, her şeyi tek seferde ve doğru bir şekilde yapmaları gerekiyor. 1950’lerde kronometre yarışmaları için üretilmiş bu kalibrelere o zaman süslemeler yapılmamış; ancak Voutilainen ve ekibi kalibreleri restore ederken ince el işçiliğiyle süslemiş. Köprülerde pahlama yapılmış örneğin, mekanizmanın bu güzellikleri açık kasa arkasından gözler önüne seriliyor.
Aynı senenin kasım ayında Phillips’te düzenlenecek müzayede için tek adetle limitli bir saat daha duyuruldu: Zenith Calibre 135-Observatoire Unique Piece. Saatte 1953 yılında Neuchâtel Gözlemevi’nde en yüksek puanı alan kalibre restore edilerek kullanılmış. Saatte 18.000 VpH hızında çalışan mekanizma, 40 saatlik güç rezervine sahip.
Öte yandan saatin tasarımı da diğer seriden daha farklıydı. Tek adet üretilen bu özel saat “niyobyum” adında özel bir materyalden tasarlandı. Saat yapımında çok nadiren kullanılan bu materyalin ismi Yunan mitolojisindeki Tantalos’un kızı Niobe’den geliyor. Titanyum kadar sert bir materyal olan niyobyum, kasaya parlak ve açık gri bir görünüm veriyor. 38 mm çapındaki kasa, 3 bara kadar suya dayanıklı.
Somon rengindeki kadranın tasarımı diğer seriye oldukça benziyor. İbrelerde altın kaplama, saat imlerinde ise Alman gümüşü kaplama görülüyor. Kadranın üst kısmında Neuchâtel Gözlemevi’ne atıfta bulunan bir ibare yer alıyor.
Zenith Calibre 135-Observatoire Unique Piece o yıl kasım ayında düzenlenen müzayedede 315.000 İsviçre frangına satıldı. Satıştan elde edilen gelirin tamamı meme kanseri ile mücadele vakfı Susan G. Komen’a bağışlandı. Böylece, Zenith’in yıldızı bir kere daha gökyüzündeki başka yıldızlara ışık oldu.
